جزئیات محصول

سیکلو هگزانون

سیکلوهگزانون یا ریتاردر، یک مایع شفاف یا کم رنگ و روغنی است که به عنوان یک حلال آلی در صنایع مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرد. این ماده به صورت طبیعی در نفت خام یافت می‌شود و همچنین می‌توان آن را از تبدیلات شیمیایی مختلفی مانند اکسایش سیکلوهگزانول یا اکسیداسیون سیکلوهگزان به دست آورد. از آنجا که سیکلوهگزانون دارای ویژگی‌هایی از قبیل شفافیت، سوزش‌پذیری و سمی است، در صنایعی نظیر شیمیایی، داروسازی و پلاستیک‌سازی کاربردهای گسترده‌ای دارد.

ساختار شیمایی سیکلو هگزانون یا ریتاردر

ساختار شیمیایی سیکلوهگزانون به صورت حلقوی شش‌ضلعی با شش اتم کربن است. این ساختار حلقوی، یک حلقه شش‌ضلعی که اتم‌های کربن به صورت متناوب در آن قرار گرفته‌اند، را نشان می‌دهد. در شکل زیر، ساختار شیمیایی حلال سیکلوهگزانون را مشاهده می‌کنید.

 

کاربردها

تولید نایلون: یکی از مهم‌ترین کاربردهای سیکلوهگزانون در صنعت تولید نایلون است. سیکلوهگزانون به‌عنوان یک واسطه در تولید کاپرولاکتام به کار می‌رود که خود ماده اولیه برای تولید نایلون 6 است. نایلون 6 به‌طور گسترده‌ای در صنایع پوشاک، خودروسازی، تولید الیاف و بسته‌بندی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
تولید آدیپیک اسید: سیکلوهگزانون در تولید آدیپیک اسید که ماده‌ی پایه در تولید نایلون 6,6 و پلی‌یورتان‌ها است، نقش دارد. آدیپیک اسید به عنوان یکی از مهم‌ترین مواد شیمیایی در صنایع پلاستیک‌سازی، رنگ و رزین‌ها به کار می‌رود.
حلال صنعتی: سیکلوهگزانون به عنوان یک حلال قوی در صنایع رنگ، لاک، رزین و چسب‌ها استفاده می‌شود. این ماده به دلیل خواص شیمیایی‌اش می‌تواند مواد مختلفی را حل کرده و در فرمولاسیون‌های شیمیایی به کار رود.
صنایع داروسازی: در صنایع داروسازی، سیکلوهگزانون به عنوان یک واسطه در سنتز مواد دارویی مختلف به کار می‌رود. خاصیت واکنش‌پذیری بالای این ترکیب، آن را برای تهیه داروهای خاص که نیاز به کتون‌ها دارند، مناسب می‌سازد.
سنتز شیمیایی: سیکلوهگزانون به عنوان ماده واسطه در بسیاری از فرآیندهای شیمیایی مورد استفاده قرار می‌گیرد. این ماده به دلیل توانایی شرکت در واکنش‌های مختلف شیمیایی، به تولید انواع مختلفی از ترکیبات آلی کمک می‌کند که در صنایع مختلف از جمله تولید پلاستیک، رنگ، و مواد شیمیایی دیگر کاربرد دارند.

شرایط نگهداری

لازم است بدانید سیکو هگزانون (CYC) به شدت اشتعال پذیر است. بنابراین، باید دور از گرما، سطوح داغ و شعله های آتش نگهداری شود. اکیدا از استعمال دخانیات در این مکان ها خودداری کنید.
سیکلوهگزانون در مکان های مجهز به تهویه و خنک نگهداری می شود. CYC، را در ظرف محکم و در بسته نگهداری کنید.
نکته : ماده یا ظروف محتوی سیکلوهگزانون را مطابق با قوانین موجود، دفع کنید.

در هنگام استفاده از سیکلوهگزانون، رعایت نکات ایمنی بسیار حائز اهمیت است. این ماده به دلیل خواص اشتعال‌پذیری و سمی بودن، باید با احتیاط حمل و استفاده شود. استفاده از تجهیزات حفاظت فردی مانند دستکش‌های مقاوم به مواد شیمیایی، ماسک مناسب برای جلوگیری از استنشاق بخارات، و عینک‌های ایمنی برای محافظت از چشم‌ها توصیه می‌شود. تهویه مناسب در محل کار نیز ضروری است تا از تجمع بخارات سیکلوهگزانون جلوگیری شود. در صورت تماس با پوست یا چشم، باید فوراً با آب شسته شود و در صورت بروز علائم حاد، به پزشک مراجعه گردد. همچنین، نگهداری سیکلوهگزانون در ظروف محکم و دور از منابع حرارت و شعله ضروری است تا از بروز حوادث احتمالی جلوگیری شود.

سیکلوهگزانون چیست؟

 

سیکلوهگزانون (Cyclohexanone) یک ترکیب شیمیایی با فرمول مولکولی C6H10O است که در دسته‌ی کتون‌ها قرار دارد. این ماده به شکل مایعی شفاف و بی‌رنگ با بویی مشابه استون یافت می‌شود. سیکلوهگزانون به عنوان یکی از مواد پایه در تولید نایلون و دیگر پلیمرها مورد استفاده قرار می‌گیرد و از اکسایش سیکلوهگزان به دست می‌آید. این ماده به دلیل خواص حل‌کنندگی قوی و پایداری شیمیایی‌اش، در صنایع مختلفی از جمله صنایع شیمیایی، دارویی و تولید پلاستیک کاربرد دارد.

به‌طور کلی، سیکلوهگزانون در صنعت به‌عنوان یک واسطه‌ی مهم برای تولید سایر ترکیبات شیمیایی و پلیمرها شناخته می‌شود. یکی از ویژگی‌های اصلی آن، توانایی آن در واکنش با دیگر مواد شیمیایی و ایجاد پیوندهای جدید است که آن را برای استفاده در فرآیندهای مختلف سنتز شیمیایی مفید می‌سازد.

مشخصات سیکلوهگزانون

 فرمول مولکولیC6H10O
جرم مولی98.15 گرم بر مول
نقطه جوش155.6 درجه سانتی‌گراد
نقطه ذوب-31 درجه سانتی‌گراد
چگالی0.947 گرم بر سانتی‌متر مکعب
حلالیت در آبمحلول به مقدار کم
نقطه اشتعال44 درجه سانتی‌گراد

سیکلو هگزانون یا سیکلوهگزانون اکسیم چیست؟

 

سیکلو هگزانون اکسیم (Cyclohexanone oxime) یکی از مشتقات مهم سیکلو هگزانون است که به صورت جامد کریستالی سفیدرنگ با فرمول مولکولی C₆H₁₁NO یافت می شود. این ترکیب حاوی گروه عاملی اکسیم (OH-N=C) است و محلول در آب و اتانول است.

سیکلو هگزانون اکسیم کاربرد زیادی در شیمی آلی جهت شناسایی، تشخیص آلدهید و کتون دارد.  این ترکیب می تواند با بسیاری از کربونیل ها وارد واکنش شود و کمپلکس های مشخصی تشکیل دهد. به عنوان پیش ماده در سنتز برخی از ترکیبات آلی کاربرد دارد.

ساختار شیمیایی

CYC، از یک مولکول حلقوی شش کربنی با یک گروه کاربردی کتون تشکیل می شود. این یک مولکول حلقوی شش کربنه، متعلق به کلاس کتون  حلقوی (ترکیبات آلی) با فرمول C6H10O است.

انواع 

  1. سیکلو هگزانون خالص (Pure Cyclohexanone)
  2. سیکلو هگزانون صنعتی (Industrial Grade)
  3. سیکلو هگزانون بازیافتی (Recycled Cyclohexanone)
  4. سیکلو هگزانون مخلوط (Mixed Cyclohexanone)

 

خواص فیزیکی – شیمیایی

سیکلوهگزانون (C₆H₁₂O) یک ترکیب حلقوی شش‌ کربنی بدون رنگ با بویی مشابه استون است که به‌مرور زمان زرد کمرنگ می‌ شود. نقطه ذوب آن ۲۵٫۹۳ و نقطه جوش آن ۱۶۰٫۸۴ درجه سانتیگراد است. ترکیب سایکلوهگزانون در حلال های آلی مختلف مانند متانول، اتانول، اتر و بنزن حل می‌ شود و بخارات آن سنگین تر از هوا است.

پیملیک کتون سیکلوهگزانون قابلیت حل مواد مختلفی مانند نیترات سلولز، رزین‌، چربی‌ و روغن‌ را دارد و در صنایع مختلف مورد استفاده قرار می گیرد.

نام مادهسایکلوهگزانون، ریتاردر، کتو سیکلو هگزانون، کتون، آنون، پیملیک کتون سیکلو هگزانون، کتو هگزامتیل و اکسو سیکلوهگزانون
نام انگلیسیCyclohexanone
فرمول مولکولیC۶H۱۰O
جرم مولکولی سیکلوهگزانون۹۸٫۱۵ گرم بر مول
شکل ظاهریمایعی بی رنگ و یا زرد کم رنگ
چگالی۹۴٫۷۸ گرم بر مول
دما ذوب۱۶٫۴- درجه سلسیوس
دما جوش۱۵۵٫۶۵ درجه سلسیوس
کاربرد و موارد استفاده 

سیکلو هگزانون (Cyclohexanone) به دلیل خواص فیزیکی و شیمیایی منحصر بفردش، کاربرد زیادی در صنایع مختلف دارد. مهمترین و اصلی ترین موارد مصرف آن در تولید نایلون و پلاستیک است، به‌ طوریکه بیش از ۷۰ % آن برای تولید کاپرولاکتام استفاده می‌ شود.

این ماده (cyc) به‌عنوان یک حلال آلی قوی در صنایع رنگ، رزین، چسب، سموم و چربی‌زدایی ابریشم کاربرد دارد. آنون در نساجی، PVC، دارو، آفت‌ کش، جوهر پرینتر، واکس و سایر محصولات شیمیایی نقش مهمی ایفا می‌ کند.

 

 

چسب سیکلوهگزانون 

چسب سیکلوهگزانون (Cyclohexanone Adhesive) بر پایه این حلال آلی تولید می شود. به دلیل قدرت حل‌کنندگی بالا، در فرمولاسیون چسب‌های صنعتی مورد استفاده قرار می گیرد. این چسب با قابلیت حل کردن پلیمرها و رزین‌ ها، چسبندگی قوی و خشک شدن سریعی را ارائه می دهد.

از ویژگی‌های بارز این چسب می توان به مقاومت شیمیایی بالا و عملکرد مطلوب در صنایع پلاستیک، لاستیک و الکترونیک اشاره کرد. این محصول در اتصال مواد مختلف به سطوح گوناگون مؤثر عمل می کند.

 

سیکلوهگزانون در تولید سیکلوهگزانون اکسیم

سیکلوهگزانون اکسیم، یکی دیگر از مهم ترین کاربردهای آنون است. این فرآیند در اثر واکنش بکمن تولید می ‌شود. از این رو، خواص و ویژگی های سیکلوهگزانون اکسیم را مشاهده کنید.

نام فارسیسیکلوهگزانون اکسیم
نام لاتینCyclohexanone Oxime
فرمول شیمیاییC6H11NO
جرم مولکولی۱۱۳٫۱۶ گرم بر مول
شکل ظاهریجامد سفید رنگ
درصد خلوص۹۹ %

به طور کلی می‌ توان گفت : این ماده به عنوان حد واسط، جهت تولید کاپرولاکتام استفاده می شود.

 

تفاوت سیکلوهگزانون با سیکلوهگزانول و استون

تفاوت‌های اصلی بین سیکلوهگزانون، سیکلوهگزانول و استون به شرح زیر است

مشخصاتسیکلوهگزانون (C6H10O)سیکلوهگزانول (C6H12O)استون (C3H6O)
ساختار شیمیایییک کتون است که دارای یک گروه کربونیل (C=O) در ساختار خود می‌ باشد.یک الکل است که دارای یک گروه هیدروکسی (-OH) در ساختار خود است.یک کتون ساده‌تر با دو گروه متیل و یک گروه کربونیل است.
خواص فیزیکیمایع بی‌رنگ با بوی شیرین و نقطه جوش حدود 155 درجه سانتی‌گراد.مایع بی‌رنگ با بوی ملایم و نقطه جوش حدود 161 درجه سانتی‌گراد.مایع بی‌رنگ با بوی قوی و نقطه جوش حدود 56 درجه سانتی‌گراد.
کاربردبه عنوان حلال و ماده اولیه در تولید نایلون و رزین‌ها استفاده می‌شود.معمولاً در تولید مواد شیمیایی و به عنوان حلال در برخی فرمولاسیون‌ها کاربرد دارد.به عنوان حلال عمومی در رنگ‌ها، لاک‌ها و محصولات پاک‌کننده استفاده می‌شود.
خطراتباعث تحریک پوست و سیستم تنفسی می شود.باعث تحریک پوست و سیستم تنفسی شوند.به دلیل بخارات فرار و سمی بودن، نیاز به احتیاط بیشتری دارد.

نحوه تولید 

این ماده شیمیایی تجاری به دو صورت طبیعی (انواع روغن خام و ادرار انسان) و صنعتی تولید می شود.

  1. طبیعی در مشتقات نفتی و روغنهای خام وجود دارد.
  2. به روش های مصنوعی مانند اکسایش سیکلوهگزانول با اسید کرومیک، اکسیداسیون سیکلوهگزان با کاتالیزگر کبالت، هیدروژناسیون فنول و فرآیند جونز (با استفاده از تریاکسید کروم یا جایگزین هایی مانند دیکرومات پتاسیم و سدیم هیپوکلریت) تولید می شود.

 

خطرات ناشی از سیکلوهگزانون

سیکلوهگزانون، یکی از خطرناک ترین مواد شیمیایی موجود است. زیرا این ماده به شدت اشتعال پذیر است. به طوری که در اثر ایجاد جرقه منفجر می شود. بنابراین این ماده باید تحت شرایط خاصی جهت جلوگیری از احتراق نگهداری شود.

قرار گیری طولانی مدت در معرض سیکلوهگزانون موجب سردرد، سرگیجه، خستگی، حالت تهوع و استفراغ می شود. ماده شیمیایی سیکلوهگزانون از سه طریق پوست، چشم و بلعیدن وارد بدن می شود. بنابراین در صورت تماس با این ماده، اقدامات زیر باید انجام شود. در صورت بروز علائم با پزشک در تماس باشید.

استنشاق سیکلوهگزانون

تنفس این ماده به شدت مضر است. عوارض استنشاق سیکلوهگزانون شامل موارد زیر است.

  • به دستگاه تنفسی آسیب می رساند.
  • خواب آلودگی
  • سرگیجه

استنشاق ماده فوق، فرد را به بیرون منتقل کنید. در صورت عدم تنفس، به فرد تنفس مصنوعی بدهید. فرد را به بیمارستان منتقل کنید.

  • پوست : تماس این ماده با پوست خطرناک است. سیکلوهگزانون موجب سوزش پوست می شود.

در صورت تماس با پوست، پوست را به مدت ۱۵ دقیقه با آب شست و شو دهید. سریعا لباس های آلوده را در بیاورید.

  • چشم : سیکلوهگزانون به چشم آسیب می رساند. بنابراین استفاده از حفاظ چشم لازم و ضروری است.

در صورت تماس با چشم، چشم را برای مدت چند دقیقه با آب فراوان شست و شو دهید. لنزها را از چشم خارج کرده. شست و شو را ادامه دهید. در صورت بروز علائم با پزشک در تماس باشید.

در هنگام استفاده از CYC از دستکش و لباس حفاظتی، حفاظ چشم و صورت استفاده کنید.

  • بلعیدن : در صورت بلعیدن سیکلوهگزانون، دهان را با آب بشویید. سپس مقداری زیادی آب بنوشید. در صورت مسمومیت بلافاصله با پزشک تماس بگیرید.

 

مزایا و معایب

 

مزایا:
سیکلوهگزانون به دلیل پایداری شیمیایی و توانایی بالای حل‌کنندگی، به‌طور گسترده‌ای در صنایع مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرد. این ماده به عنوان یک واسطه مهم در تولید نایلون و سایر پلیمرها شناخته می‌شود و تولید آن نسبتاً آسان و کم‌هزینه است. همچنین سیکلوهگزانون در فرآیندهای مختلف سنتز شیمیایی به دلیل قابلیت واکنش‌پذیری بالای خود، کاربردهای فراوانی دارد که این امر آن را به یک ماده مهم در صنایع شیمیایی تبدیل کرده است.

معایب:
در کنار مزایای خود، سیکلوهگزانون در غلظت‌های بالا می‌تواند برای سلامتی مضر باشد. این ماده ممکن است به سیستم تنفسی، چشم‌ها و پوست آسیب برساند و استنشاق بخارات آن می‌تواند باعث تحریک دستگاه تنفسی شود. همچنین، سیکلوهگزانون به دلیل خطرات اشتعال‌پذیری، نیاز به مراقبت و تجهیزات حفاظتی خاصی در هنگام استفاده و نگهداری دارد تا از وقوع حوادث ناگوار جلوگیری شود.

 

نکات ایمنی سیکلوهگزانون

  • در صورت تماس با سیکلو هگزانون پوست، دست و صورت را با آب صابون شست و شو دهید.
  • در حین کار با CYC از خوردن و آشامیدن اجتناب کنید.
  • استفاده از دستکش و لباس مناسب ضروری است.
  • از این ماده فقط در فضای باز یا در محلی با تهویه مناسب استفاده کنید.
  • این ماده را از گرما، جرقه، شعله و سطوح گرم دور نگه دارید.